Devlet Planlama Teşkilatı ne önerdiyse tersini yapmışlar

Devlet Planlama Teşkilatı (DPT), 17 Ağustos depreminin ardından nüfusun ve sanayinin Anadolu’ya yönlendirilmesini önerdi ancak bu öneri dikkate alınmadı. DPT de kapatıldı.

1999 depreminden bu yana önlemlerin yetersiz kalması tartışma yarattı.

İstanbul’da geçen hafta meydana gelen 5.8 şiddetindeki deprem, kentin depreme hazırlıksızlığını bir kez daha gündemin ilk sıralarına taşıdı. 2011 yılında kapatılan Devlet Planlama Teşkilatı’nın (DPT) 17 Ağustos 1999 depreminin hemen ardından hazırladığı “Depremin ekonomik ve sosyal etkileri, kısa-orta ve uzun vadede alınabilecek tedbirler” başlıklı rapor, geride kalan 20 yılda hükümetin DPT ne önerdiyse tersini yaptığını gösteriyor.

Cumhuriyet'ten Emre Deveci'nin haberine göre; Rapordan öne çıkan başlıklar ve mevcut durum şöyle:

+Nüfus ve sanayi yoğunluğu Anadolu’daki küçük ve orta büyüklükteki yerleşmelere yönlendirilmelidir.

- Marmara Bölgesi ve İstanbul’daki nüfus ve sanayi yoğunluğu azalmak yerine arttı. 1999’da İstanbul, Balıkesir, Bursa, Çanakkale, Düzce, Kocaeli, Tekirdağ ve Yalova’nın toplam ihracattaki payı yüzde 65 iken, bu oran bugün yüzde 67’ye yükseldi. Şimdi de üç kamu bankası ile Hazine ve Merkez Bankası’nın bazı bölümleri Türkiye Varlık Fonu’nun müteahhitlerden satın aldığı İstanbul Finans Merkezi’ne taşınıyor.

İstanbul’un milli gelirdeki payı 1999’da yüzde 22.1 iken 2017’de yüzde 31.2’ye yükseldi.

+Telekomünikasyon altyapıları da afetlerde etkilendiği için hem kurtarma çalışmaları hem de insanların haberleşme ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik olarak Telekomünikasyon Acil Durum Planı (TACP) hazırlanmalıdır. Özellikle akıllı şebekeler teknolojisi kullanılarak Türk Telekomünikasyon AŞ’ nin “Şebeke Yönetim Merkezi” kurarak iş sürekliliğini sağlamaya yönelik planlar geliştirerek, afet sonrası oluşan ve normal duruma göre 100 katına kadar çıkabilen telekomünikasyon trafiğini hızlı bir şekilde yeniden yönlendirme kabiliyetine ulaşması sağlanmalıdır.

- Özelleştirilen Türk Telekom, 5.8’lik deprem sonrasında birçok hizmetinde uzun süreli kesinti yaşandı.

+ Müteahhitler için kriterler getirilmeli, belirli özelliklere sahip olmayan özel ve tüzel kişiler müteahhitlik yapamamalıdır.

- Müteahhit yönetmeliği halen yürürlüğe girmedi. Avrupa’da toplam 30 bin civarında olan müteahhit sayısı, Türkiye’de 330 bini aştı.