'Erdoğan, Trump'a gözdağı verdi' iddiası

Tarih: 25.07.2019 - 08:29

Kategori: Dünya

Siyasetçilerin baskılarına karşılık ABD Başkanı Donald Trump’ın Türkiye’ye S-400’ler konusunda yaptırım uygulamada ‘tereddüt’ etmesine neden olarak Erdoğan ile G-20 zirvesinde yaptığı toplantı gösterildi.

NBC News’ün haberine göre; Başkan Trump, kapalı kapılar ardında yapılan toplantıda, Cumhuriyetçi senatörlerden Türkiye’nin Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi satın almasına ilişkin verilecek tepkiyle ilgili “esneklik” talebinde bulundu.

Toplantıya katılan Cumhuriyetçi senatörlerin büyük kısmı, yaptırımların derhal yürürlüğe sokulmasını talep ediyordu.

North Dakota’dan Cumhuriyetçi Senatör Kevin Cramer, 90 dakika süren toplantı sonrası yaptığı açıklamada, “(Trump) Bir yönetici olarak meseleleri çözmek için biraz daha fazla alan istiyor” ifadesini kullandı.

Toplantıya katılan senatörlere göre; Trump, yaptırımları uygulamak yerine, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan ile anlaşma yapmak için zaman tanınması yönünde kendilerini iknaya çalıştı.

Teksas Senatörü Jonh Cornyn, “Sanıyorum ki Trump daha fazla esneklik istiyor” açıklaması yaptı.

AİLE İÇİNDE GERİLİM SÜRÜYOR

Toplantıda Trump, Cumhuriyetçi senatörlere herhangi bir yaptırımın sağlayacağından daha çok Türkiye’yi dizginleyecek bir anlaşmaya varmak üzere Erdoğan ile ilişkisini kullanabileceğine inandığını söyledi.

Bir senatör, Trump’ın “ikna kabiliyetleri” konusunda “kendisine çok güvendiğini” belirterek, kendisini Kongre tarafından “sıkıştırılmış hissettiğini” ifade etti.

NBC News’e konuşan bir senatör, toplantının Başkan ile Cumhuriyetçiler arasında Türkiye’ye nasıl karşılık verileceği konusunda bir mutabakat sağlanmadan sona erdiğini belirterek, “Aile içinde hâlâ gerilim var” dedi.

HEM GÖZDAĞI VERDİ HEM POHPOHLADI

Öte yandan haberde, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Trump’a Japonya’nın Osaka kentindeki G20 Zirvesi sırasında “Yaptırım kararı alırsanız misillemede bulunuruz” diye gözdağı verdiği de öne sürüldü.

Dört kaynağa dayandırılan iddiaya göre; Erdoğan’ın yaptırımlar karşısında atacağı adımlar arasında, Türkiye’yi NATO’dan çekme ve ABD’yi İncirlik Hava Üssü’nden çıkarma gibi alternatifler bulunuyordu.

Bu görüşmede Erdoğan’ın Trump’ı pohpohladığı da ifade edildi. Söz konusu kaynaklara göre Erdoğan, Trump’ın
“deneyimli uzlaşmacı” imajına hitap etti.

Trump’a selefi Barack Obama’dan daha iyi bir işadamı olduğunu söyleyen Erdoğan, yaptırımları önlemek için bir anlaşmaya varmaları gerektiğini ifade etti.

CNN: F-35’LERİ SATMAK İSTERDİM

Beyaz Saray toplantısına ilişkin Amerikan yayın kuruluşu CNN’de de bir haber yer aldı. CNN’e göre; Trump, kendi yönetiminin almak durumunda kaldığı F-35 kararı dolayısıyla bir kez daha Barack Obama yönetimini suçladı ve “Halen Türkiye’ye F-35 uçaklarını satabiliyor olmayı isterdim” yorumunda bulundu.

Aynı bağlamda Trump, kendinden önceki yönetimin hatalarına dikkat çekerek, Türkiye’ye S-400’lerden dolayı yaptırım uygulamak istemediğini senatörlere ifade etti.

TANSİYON YÜKSELDİ, TARTIŞMA ÇIKTI

Amerikan Washington Post gazetesi ise dün konuya ilişkin haberinde, Beyaz Saray’da 45 Cumhuriyetçi senatörün katılımıyla gerçekleştirilen toplantıda tansiyonun yükseldiğini yazmıştı.

Toplantıda yer alan yetkililere dayandırılan habere göre; Başkan Trump sert yaptırımlar yerine Türkiye ile müzakere edilmesini destekledi. Trump'ın bu tutumu toplantıda gerilme yol açtı ve Senato Dış İlişkiler Komitesi Başkanı James E. Risch ile Başkan tartışmaya başladı.

Toplantıda bulunan bazı senatörler, tartışmanın “ABD Erdoğan'ı nasıl cezalandırabilir” sorusundan ziyade, “Erdoğan'la nasıl müzakere edebiliriz” sorusuna odaklandığını ifade etti.

TÜRKİYE’YE AÇIK AÇIK HAK VERDİ

ABD Başkanı Trump’ın S-400’lerle ilgili Türkiye’ye yaptırım uygulamak istemediği biliniyor. Japonya’daki G20 Zirvesi sırasında Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’la yaptığı görüşmenin ardından düzenlediği basın toplantısında, selefi Barack Obama’nın Türkiye’ye ABD yapımı Patriot’ları satmadığını ifade etmişti.

Türkiye’nin mecburen Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi satın aldığını vurgulayan Trump, “Obama adil davranmadı, Erdoğan’ın suçu yok, Türkiye’ye haksızlık edildi” demişti.

Trump F-35 kararının ardından geçen hafta yaptığı ilk açıklamada da, Barack Obama yönetiminin Türkiye ile ilgili hatalarına vurgu yaparak şunları söylemişti:

“Birçok bakımdan çok zor bir durum. Türkiye bağlamında önceki yönetim çok büyük hatalar yaptı ve bu çok kötü. Dolayısıyla şu anda (yaptırımlar konusuna) buna bakıyoruz, ne yapabileceğimize bakıyoruz. Henüz (kararımızı) açıklamadık.”

İKİ PARTİ DE BASTIRIYOR

Ancak hem Cumhuriyetçi hem de Demokrat senatörler, Türkiye’ye derhal yaptırım uygulanmasını savunuyor. Geçen hafta ABD Yönetimi, Türkiye’nin ortak üreticileri arasında yer aldığı F-35 programından çıkarılması için düğmeye basmıştı.

Bu gelişmenin hemen ardından Cumhuriyetçi Florida Senatörü Rick Scott ve Indiana Senatörü Todd Young imzasıyla Senato’ya sunulan önergede, yaptırımların tam anlamıyla uygulanması yolunda ABD Yönetimi'ne çağrı yapılmıştı.

Önergede ABD Yönetimi'ne Rusya'nın teşkil ettiği tehdidin masaya yatırılması ve Türkiye'nin NATO üyeliği üzerinde düşünülmesi için NATO'da toplantı çağrısında da bulunulmuştu.

Tasarıya destek veren Demokrat New Jersey Senatörü Bob Menendez ise, Türkiye'nin F-35 programından çıkarılmasının yeterli olmadığını savunmuştu.

New Jersey Senatörü, Başkan Trump'ın CAATSA kapsamında Türkiye'ye yaptırım uygulamaması halinde, Senato'ya Washington Yönetimi'ni buna zorlayan yasa tasarısı sunacağını söylemişti.