İşte HDP'nin seçim bildirgesinin basın , iletişim ve bilişim özgürlüğü, insan hakları, sığınmacı ve mülteciler,ekonomi, ekoloji ve iş güvencesi bölümleri...
İşte HDP'nin seçim bildirgesinin basın , iletişim ve bilişim özgürlüğü, insan hakları, sığınmacı ve mülteciler,ekonomi, ekoloji ve iş güvencesi bölümleri...
BASIN, İLETİŞİM VE BİLİŞİM ÖZGÜRLÜĞÜ
• HDP, siyaset ve ticaret ilişkileri nedeniyle toplumun doğru haber alma özgürlüğünün kısıtlanmasını ve medya aracılığıyla vatandaşın istismar edilmesini önleyecek. Medya kuruluşları sahiplerinin başka sektörlerde faaliyet göstermesine izin verilmeyecek.
• Yazılı, görsel ve dijital medyanın tümünde mesleki, etik ve özgür habercilik ilkelerinin desteklenmesi içinbasın etik yasası düzenlenecek.
• İletişim özgürlüğü korunarak, bu özgürlüğü kısıtlamaya yönelik dış müdahaleler, sansür ve özdenetim gibiher türlü girişimlere karşı durulacak.İnternete yönelik her türlü sansür uygulamasına son verilecek. Keyfi internet yasakları ve sosyal medyadaki düşünce özgürlüğü önündeki engeller kaldırılacak.
• Yerel radyo, televizyon ve gazeteler ile internet yayıncılığı yapan kuruluşları mesleki, etik ve özgürhabercilik ilkelerine bağlı kalmaları ve bağımsızlıklarını korumaları için desteklenecek. RTÜK, demokratikve özgürlükçü bir anlayışla yeniden yapılandırılacak, yasakçı, tutucu, ahlakçı bir konumdan çıkarılacak.
• HDP, yeni medya teknolojilerinin toplumun tüketime itilmesi için değil, kamu yararı için kullanılmasınısağlayacak.
• Açık kaynak kodlu özgür yazılım teşvik edilecek.
İNSAN HAKLARI
CEZAEVLERİ
Herkesin nerede olursa olsun yaşam hakkının devlet güvencesi altında olması gerekirken, siyasi tutsaklar, devletin cezaevlerinde peş peşe yaşamını yitiriyor. Cezaevlerinde bulunan binlerce siyasi tutsağa “rehine” muamelesi yapılıyor. Cezaevlerinde çocuklara yapılan taciz, tecavüz ve kötü muamele açığa çıkmışken, hiçbir köklü ve kalıcı önlem alınmadığından insanlık dışı uygulamalar hız kesmeden devam ediyor.
• Hasta tutsaklar derhal serbest bırakılacak, dışarıda tedavi edilebilmeleri için tam teşekküllü devlet hastanelerinden alınacak raporlar yeterli görülecek.
• Cezaevlerindeki tecrit uygulamasına, temel hakların kısıtlanmasına ve idari baskılara son verilecek, Ceza ve İnfaz Yasası kökten değiştirilerek cezaevleri yeniden yapılandırılacak. Cezaevi idarelerine verilen “infaz yakma” yetkisi kaldırılacak.
• Nefret suçları ile insanlığa karşı işlenmiş suçlar dışında, hiç kimse politik görüşleri ve eylemi nedeniyle suçlanmayacak, “Politik suçlar” suç kategorisi olmaktan çıkarılacak.
• Siyasi tutsaklara genel af getirilecek.
• Demokratik ve özgürlükçü bir anayasa hazırlanıncaya kadar, ivedilikle Terörle Mücadele Yasası, İç Güvenlik Yasası,Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Yasası ve Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu kaldırılacak; Temel Ceza Yasası’nda gerekli demokratik değişiklikler yapılacak.
• Çocuk cezaevleri kapatılacak. Suça itilmiş çocuklar için çocuk destek ve eğitim merkezleri açılacak.
• Cezaevleri sivil denetime açılacak.
• Bütün cezaevlerindeki uygulamalar insan onuruna yakışır şekilde olacak.
GEÇMİŞ VE HAKİKATLERLE YÜZLEŞME
• HDP, tarihte yaşanmış soykırımlar, katliamlar, infazlar, kayıplar ve benzeri uygulamaların araştırılması ve hakikatlerin gün ışığına çıkarılması amacıyla “Hakikat Komisyonları”nın ivedilikle kurulması için gerekli çalışmaları yapacak.
• Hakikat Komisyonları, yaşananlarla hesaplaşma ve tarihsel yüzleşme platformu olacak. Yaşananların resmi düzeyde tanınması ve kabul edilmesi anlamına da gelecek olan Hakikat Komisyonları, parlamento üyelerinin, izleme heyetinin, ilgili meslek örgütlerinin, insan hakları savunucularının ve bu alanda mücadele edenlerin katkısıyla oluşturulacak. Komisyonların oluşumunda kadınların eşit katılımı esas alınacak.
ZORLA YERİNDEN EDİLENLER VE ZORUNLU GÖÇ
• Bugüne kadar zorla yerinden edilmeler nedeniyle devlet veya yerleşik kişiler tarafından işgal edilen tüm mülkler, sahiplerine iade edilecek.
• Bir savaş yöntemi olarak mayınların ve savaş atıklarının Ottowa Sözleşmesi gereğince temizlenmesi, mayınlı arazilerin tarımsal üretim yapmak üzere kullanıma açılması sağlanacak.
• Güvenlik nedeniyle yapılan sınır barajları ve HES projeleri ile kentsel dönüşümün neden olduğu yeni zorla göç ettirme politikaları sona erdirilecek.
• Kentten köye geri dönüş teşvik edilecek. Dönüş yapanların üretime katılmaları için maddi destek sunulacak. Köylerine geri dönmek isteyenlere destek sağlanacak. Dönüş yapanların üretime katılmaları için maddi destek sunulacak.
KORUCULUK SİSTEMİ KALDIRILACAK
• Koruculuk sistemi lağvedilerek suça karışmış olanların yargılanması sağlanacak. Bu gruplar tarafından el konulan mülklerin iadesiyle sebep oldukları zararın tazmini sağlanacak.
• Suça karışmamış eski korucuların silah kullanmayacakları ve güvenlik sektörü dışındaki işlerde istihdamı sağlanacak. Bu kişilerin özlük hakları korunacak. Devletin özel savaş aygıtlarının ve paramiliter grupların, HES ve baraj güvenliği gerekçesiyle, güvenlik kuvvetleri olarak işe alımlarına son verilecek.
VİCDANİ RED HAKKI
• Türkiye’nin imzasının bulunduğu uluslararası sözleşmeler, AİHM kararları ve aynı zamanda inanç ve vicdan özgürlüğü hakkını söz konusu eden Türkiye Anayasası vicdani red hakkının yasalaştırılmasını gerekli kılar.
• HDP, eline silah almak istemeyen, militarizme karşı olan gençlerin zorunlu askerlik yapmama hakkını güvence altına alacak.
• Vicdani ret hakkının yanı sıra, gençlerin askerlik yerine kamu hizmeti yapabilmeleri için gerekli yasal düzenlemeleri hayata geçirecek.
NEFRET SUÇLARI
• Nefret söyleminin temelinde önyargılar, ırkçılık, yabancı düşmanlığı, her türlü ayrımcılık, cinsiyetçilik ve homofobi yatar. HDP, insanların nefret söylemiyle damgalanmasına, suç algısı ve düşmanlık yaratılmasına karşı duracak, nefret suçlarının cezalandırılması için çalışacak.
HALKLARA EŞİTLİK, İNANÇLARA ÖZGÜRLÜK
• HDP, din, mezhep, felsefi görüş ayrımı yapmaksızın, tüm halkların ve inançların kendilerini özgürce ifade etme haklarını savunur. Hiçbir baskıya maruz kalmaksızın herkesin farklılıklarıyla birlikte kendi varlığını korumasını, geliştirmesini, eşit ve özgür yurttaşlık hukuku içerisinde istediği gibi yaşamasını temel bir ilke olarak kabul eder. İnanan veya inanmayan herkesin inanç ve vicdan özgürlüğünü benimser. HDP, özgürlükçü laiklik anlayışını kararlılıkla savunur.
• HDP, farklı din ve inanca sahip olan ya da herhangi bir dini inancı olmayan yurttaşların inanç ve vicdan özgürlüğünü eşit yurttaşlık temelinde anayasal güvenceye kavuşturacak.
• Zorunlu din dersi uygulamasına son verilerek, her öğrencinin kendi inancı doğrultusunda seçmeli olarak ders ve eğitim alma hakkı gözetilecek. Sivil din eğitimi tümüyle serbest olacak.
• Diyanet İşleri Başkanlığı Din ve İnanç İşleri Kurulu olarak yeniden yapılandırılacak. Devletin din ve inanç alanından elini çekmesi sağlanacak, din ve inanç işleri topluma, inanç sahiplerine bırakılacak.
• Din ve İnanç İşleri Kurulu, ‘din siyaseti’ üreten bir kurum olmayacak, inanç topluluklarının temsilcilerinden oluşacak, aralarındaki ilişkiyi düzenleyecek ve koordinasyonu sağlayacak. Diyanet İşleri çalışanlarının özlük hakları korunacak.
• İnanç topluluklarının örgütlenme özgürlüğünün önündeki engeller kaldırılacak, kendi inançlarını istedikleri gibi yaşayabilecekleri koşullar yaratılacak.
• Başta Cemevleri olmak üzere, Aleviler’in bütün ibadet mekânları “ibadethane” olarak tanınacak ve kamu güvencesi altında olacak. . Kapatılmış dergâh ve benzeri ibadet mekânlarının önündeki engeller kaldırılacak, bu konuda yerel yönetimlere inisiyatif tanınacak.
• Devlet tarafından el konulmuş vakıf malları ve taşınmazlar iade edilecek, benzer uygulamalara son verilecek ve devletin tasarrufundan doğan maddi zararlar tazmin edilecek.
• Dini inançların gereği olarak tercih edilen kılık ve kıyafete hiçbir alanda müdahale edilmeyecek.
• HDP, tarihte farklı halklara yapılan soykırım ve katliamlar karşısında, bu halklardan devlet adına özür dilenmesi için gerekli çalışmaları yapacak.Bir halkın diğerine üstünlüğünü empoze eden ırkçı, şoven ve milliyetçi politikalar karşısında eşitlikçi, özgürlükçü ve demokratik bir perspektifi geliştirmek için çalışacak.
SIĞINMACI VE MÜLTECİLER
Suriye’de 2011 yılından bu yana yaşanan iç çatışmalarda tahminlere göre ölü sayısı 250 bini geçmiş durumdadır. İşkence, yargısız infaz, tecavüz gibi ağır insan hakları ihlallerinin sayısı ile ilgili tahmin bile yürütülememektedir. Suriye’de tam da bu nedenlerle yaklaşık 15 milyon kişi yerinden edilmiş durumdadır. Bunların yaklaşık 4 milyonu komşu ülkelere, yaklaşık 11 milyonu ise Suriye içinde başka bölgelere sığınmış bulunuyor.
Türkiye’nin halen en az 2 milyonu Suriyeli, 500 binden fazla da diğer ülkelerden gelen sığınmacı gerçeği karşısında, bu konularla ilgili olarak mevzuat ve uygulama açısından çözüme kavuşturulması gereken pek çok sorunu mevcuttur.
HDP;
• Türkiye’nin coğrafi çekince koşulunu aciliyetle kaldırması ve mülteci statüsünün Avrupa dışından gelen göç ve iltica kapsamı içine dâhil edilmesini sağlayacak düzenlemeleri yapacaktır.
• Tüm göçmen, sığınmacı ve mültecilerin, temel insan hakları kapsamında insan onuruna yakışır bir yaşam sürmeleri; toplumsal uyumun sağlanabilmesi yönünde yürütülecek olan sürdürülebilir politikaların belirlenmesi ve uygulanması için uluslararası kurumlar, sivil toplum kuruluşları, iş çevreleri, meslek odaları, medya, kanaat önderleri ile olan gerekli işbirliğini sürdürecek ve geliştirecektir.
• Tüm sığınmacı, mülteci ve göçmenler için güvenli ulaşım yollarının oluşturulması, güvenli barınma alanlarının yapılması, bu kişiler için insani koridorların açılması ve vize düzenlemelerinin kolaylaştırılmasını sağlayacaktır.
• Göçmen ve sığınmacılara yönelik kimi zaman ırkçılığa varan nefret söyleminin önüne geçilmesi için gerekli politikaları ve yasal düzenlemeleri oluşturacaktır.
• Özellikle baro ve avukatların süreçlerde etkin ve güçlü bir şekilde yer almalarını sağlayacak yasal düzenlemelerin iyileştirilmesini ve mevzuatların uygulanabilir alanlara dönüştürülmesini sağlayacaktır.
• İltica sürecinin her aşamasında idari ve yargısal denetimin objektif, şeffaf ve yasal bir şekilde yürütülmesine yönelik politikaların uygulanma alanlarını geliştirecek ve genişletecek bir sistemin tüm mekanizmalarını oluşturacaktır.
• Sığınmacı ve mülteci statüsünde bulunan herkes için barınma, sağlık, eğitim, çalışma hakkı gibi tüm hakları kapsayan bütünsel bir hizmet süreç yönetiminin kurulmasını ve bu çerçevede gerek ulusal gerekse uluslararası işbirliği ağının sürekliliğini sağlayacaktır.
• Neoliberal ideolojinin hâkim olduğu bir sistemde sığınmacı ve mülteciler açısından sağlanacak her tür koşulun bir ‘yardım konsepti’ boyutundan çıkartılarak bir ‘hak konsepti’ alanına taşınmasını hayata geçirecektir.
HDP İLE GÜVENCELİ YAŞAMA
HDP, dayanışmacı, halkın iradesiyle kararların alındığı, toplumsal ihtiyaçları karşılamayı ve ekosistemi korumayı esas alan ekonomi politikalarını hayata geçirecek.
HDP, toplumla beraber, eşitlikçi, paylaşımcı, cinsiyet eşitlikçi, ekolojik bir “Güvenceli Yaşam Ekonomisi” inşa edecek. Güvenceli Yaşam Ekonomisi’nin önceliği sağlıklı büyüme ve eşit paylaşım olacak.
Temel perspektifimiz, tüm değerleri üreten ancak ürettikleri üzerinde söz ve karar hakkı bulunmayan emekçilerin, ekonomik ilişkiler üzerindeki denetimini artırmaktır.
GÜVENCELİ YAŞAM EKONOMİSİ
• Temel Güvence Paketi ile her eve, her ay 10 metreküpsu, 180kW/h elektrik ücretsiz verilecek, ısınma desteğisağlanacak. Mülkü olmayan kiracılara 250 TL kira desteği verilecek.
• 18 yaşına kadar çocuk ve gençlere, engellilere ve emeklilere toplu taşıma ücretsiz olacak. Kamusal toplu taşıma, ülke genelinde kâr amacı gütmeyecek şekilde yaygın bir hizmet olarak sunulacak.
• Yerel yönetimlerin de sunduğu bu kamusal hizmetler merkezi bütçe tarafından finanse edilecek. Tüketimkotalarının üzerindeki kullanımlar ücretlendirilecek. Maliyetler, vergi sistemindeki düzenlemeler sonrasındatoplumun üst sınıflarından yapılacak kaynak transferi ile sağlanacak.
• Borçlandırma değil reel gelir artışı ile geleceğin güvence altına alınması için; büyüme oranları refah payıolarak ücret artışlarına yansıtılacak. Kredi kartı borçları, borçlular lehine yapılandırılacak. Kredi kartı faiz oranları düşürülecek.
• Güvenceli yaşamın finansmanı vergi adaletinden geçer. Artan oranlı gelir vergisi tarifesi yenidendüzenlenecek. Az kazanandan az, çok kazanandan çok vergi alınacak. Dolaylı vergilerin (ÖTV, KDV, ÖİV)vergi gelirleri içindeki payı düşürülerek emekçilerin üzerindeki vergi yükü azaltılacak.
• Bütçe disiplini ve denetimi sayesinde kamu kaynaklarının israf edilmesine son verilecek.
• Köy/kır/kent kooperatifleri ve işçi/emekçi özyönetiminde işletmeler ile dayanışma ekonomisi desteklenerek,kamu destekli bir toplumsal sektör geliştirilecek. Yerel yönetimler tarafından oluşturulacak işletmelerin“özyönetime” dayalı kooperatifler biçiminde örgütlenmesi sağlanacak.
• Kamu ihaleleri toplumsal denetime açılacak, toplumun kaynaklarının yolsuzluk ekonomisine akışıdurdurulacak.
• Ataerkil sistem karşısında kadın ekonomik olarak güçlendirilecek. Ev içi emeği sosyal güvenlik içinealınacak, ücretsiz ev işçileri olan “ev kadınlarına” emeklilik hakkı sağlanacak. Kadın istihdamının artırılmasıiçin gerekli düzenlemeler yapılacak.
• İşyerinde güvenli yaşam tesis edilecek. Sermaye iktidarları tarafından engellenen ve baskılanan sendikalörgütlenme hakkı güvence altına alınacak, bütün işyerlerinde uygulanacak.
• İşçilerin ve sendikaların denetiminde, güvenceli iş ve güvenli çalışma ile iş cinayetlerine son verilecek.
• Yoksulluk yalnızca gelir yetersizliği değil eğitime, sağlığa, diğer yaşam haklarına da erişememektir.Yoksullukla mücadele edilecek. Kökeni, dili, inancı, cinsiyeti, bedensel,zihinsel ve ruhsal sağlık durumu, yaşı, cinsel yönelimine olursa olsun hiçbir yurttaşevsiz, aç, bir gün sonra ne yiyeceğini bilemeyen, bakıma muhtaç durumda bırakılmayacak.
• Sosyal güvenlik sigortası olmayan yurttaş kalmayacak. İşsiz, yaşlı, engelli, eşinden ayrılmış/eşini kaybetmiş,yetim, öksüz, iş kazası geçirmiş, bakıma ve korunmaya muhtaç her yurttaş sosyal güvenlik sistemi içindetanımlanacak ve gerekli sosyal destek, yardım ve koruyucuhizmetler sunulacak.
• Tüm yurttaşların eşit, parasız ve nitelikli sağlık hizmetlerinden yararlanması sağlanacak.
• İstihdam odaklı yeni yaşam atölyeleriyle iş garantili mesleki eğitim ve meslek edindirme programları hayatageçirilecek.
• Özelleştirmeler durdurulacak, KİT’lerdeki mevcut bürokratik işleyiş demokratikleştirilecek, işçilerin vesendikaların üretim üzerinde söz hakkı olması sağlanacak.Merkezi ve yerinde/yerelde yönetimler ölçeğinde sivil, siyasal, ekonomik, sosyal hak ve özgürlüklerinyaşamsal kılınması için gerekli ve yeterli düzeyde nitelikli ve ulaşılabilir kamu hizmeti üretilecek.
• İşsizlik Fonu amacına uygun olarak kullanılacak.
• Kamu sosyal transferleri için ayrılan kaynaklar artırılacak.
• Para politikalarının önceliği, istihdam artışını hedefleyen, emekten yana bir ekonominin inşası anlayışıyla olacak.
• Savunma/güvenlik harcamaları azaltılacak ve etkin bir biçimde halkın denetimine tabi tutulacak. SavunmaSanayi Fonu bütçeye katılarak denetime açık hale getirilecek. Örtülü ödenek kaldırılacak.
• Mali kaynakların dağıtılmasında bölgesel eşitsizliklerin giderilmesi esas alınacak, yerel yönetimlereaktarılan kaynaklar artırılacak.
• Esnafların vergi yükü azaltılacak. Borçları esnaflar lehine yapılandırılacak. Şehir merkezlerine yeni AVM ruhsatı verilmeyecek.
• KOBİ’lere sektörel planlama çerçevesinde sıfır faizli finansman desteği sağlanacak. KOBİ’lerihaksız rekabete karşı koruyacak önlemler alınacak.
• Tüm teşvik ve destek sistemi, üretimin sağlıklı gelişimini ve istihdam artışını hedefleyecek.
TARIMDA KENDİNE YETERLİLİK
• HDP, tarım işçilerinin tamamını iş yasası ve sosyal güvence kapsamına alacak.
• Küçük çiftçilerin üretim girdilerinden, kullandıkları mazot ve gübreden vergi alınmayacak.
• Su ve elektrik küçük çiftçilere ücretsiz verilecek. Üretici küçük köylülerin elektrik borçları silinecek.
• Hayvan yetiştiricilerinin ücretsiz yem alanı olan mera, otlak ve yaylalar koruma altına alınarak, yenidenortak varlık olarak köylere verilecek.
• Sağlıklı gıda haktır. Gıda üretimi, işlemesi ve ithalinde, genetik olarak değiştirilmiş unsurlar (GDO)yasaklanacak.
• Tarım toprakları korunacak, amaç dışı kullanılamayacak, kirletilemeyecek.
• Mayınlı araziler temizlenerek geçimlik tarıma açılacak. Uygun hazine arazileri de topraksız köylüleregeçimlik tarım amacıyla dağıtılacak.
• Bugün ucuz işgücüne dönüşmüş olan topraksız köylülerin ya da yerlerinden edilmiş yurttaşlarınkendi topraklarında yaşamlarını idame ettirebilmeleri için hazine arazilerinin, eski mayınlanmış arazilerintarımsal üretime açılması için hukuki temel oluşturulacak.
• Tarım ve orman arazilerinin korunması, geliştirilmesi, kentli nüfusun da üretici ve tüketici olabilecekşekilde bu alanlardan faydalanabilmeleri yönünde politikalar üretilecek.
• Et ve et ürünlerinin ithalatı yerine hayvancılık desteklenecek ve halkımızın doğal et ve süt ürünlerinitüketmeleri için daha gelişkin imkânlar sağlanacak.
• Bitme noktasına getirilen tarım yeniden ayağa kaldırılacak, geçimlik tarım desteklenerek Türkiye’ninyeniden tarımda kendisine yeterli hale gelmesi sağlanacak. Türkiye halklarına yeterli, sağlıklı gıdanınsağlanması ekonominin en önemli öncelikleri arasında yer alacak.
• Köyler canlı birer yaşam ve üretim merkezi haline getirilecek.
• Çiftçilerin kurdukları ve kuracakları üretici köylü sendikaları desteklenecek. Kooperatifler ve üretici birlikleri bağımsızve demokratik yapılar haline getirilecek, Kooperatifler Yasası geçimlik tarımdan yana olacak biçimdeyeniden düzenlenecek.
• Her türlü tarımsal sulama ağı eşit ve adil bir şekilde kırsal alanlarda yaşayan tüm yurttaşların hizmetinesunulacak.
• Her yurttaşın doğduğu yerde doyması perspektifinden hareketle, mevsimlik tarım işçiliğini doğurannedenler ortadan kaldırılacak.
• 2B orman arazilerinin ranta açılma sürecine son verilecek, 2B orman arazilerinin geçimlik tarım amaçlıkullanılması temin edilecek.
YAŞANASI KENTLER, SAĞLIKLI KONUTLAR,İNSAN ODAKLI ULAŞIM
HDP,gerek kentsel gerekse kırsal alanlarda ulaşım politikalarını insan ve toplum odaklı olarak belirler.
• Toplu taşıma sistemlerinin her düzeyde geliştirilmesiyle, toplumsal ulaşım hakkı sağlanacak.
• Kentlerde deniz ve demiryolu ağırlıklı toplu taşıma yatırımları yapılacak. Bireysel taşıt yerine toplu taşımakullanımı teşvik edilecek.
• Köy-kent ulaşım entegrasyonu sağlanarak köyler yaşanabilir kılınacak, kentlere yığılma önlenecek.
EKOLOJİ
HDP, kapitalizmin doğayı, kültürel ve doğal varlıkları ve yaşamı metalaştırarak sömürmesine karşı,ekosistemi korumayı ilke edinir. Yaşamı ve yaşam alanlarını korumak için verilen mücadeleleri emek ve sınıf mücadelesinden ayrı düşünmez. Kırda ve kentte, doğa ve yaşam haklarını savunma ve koruma mücadelesi verenlerin taleplerini yükseltir ve sahiplenir. Kenti kolektif bir hak olarak gören HDP, kentlerin demokratik yönetimle ve halk meclisleriyle, ekolojik bir anlayış gözetilerek yönetilmesini savunur.
• Kentlerin meydanları, parkları, koruları ve kıyıları korunacak ortak alanlarımızdır. Bu alanların kamusal,doğal niteliğini ve kültürel dokusunu bozacak hiçbir çılgın ve doğayı tahrip edici projeye, uygulamalara;sermaye projelerinin kent kimliğini oluşturan tarihi mekânları, ormanlarıve doğal alanları yok etmesine,ekolojik yıkıma yol açmasına izin verilmeyecek. Başlatılmış olan bu özellikteki projeler durdurulacak.
• Kent mekânı içinde ve çevresinde var olan yaşam alanlarının ranta ve sermaye birikimine açılma projelerinekarşı çıkılacak. Gerekli görüldüğünde, yerel yönetimlerin ve mutlaka halkın vereceği kararla, ekosistemikoruyarak, barınma hakkını temel alan yerinde dönüşüm hayata geçirilecek.
• Her bireyin, barış içinde ve onurlu bir şekilde yaşayabileceği güvenli ve korunaklı konut temel bir haktır. Sosyal konut üreterek, sağlıklı ve güvenli barınma hakkı güvence altına alınacak.
• Sermaye birikimi için yapılan HES, termik, nükleerve benzeri enerji projelerine, ekolojik yıkıma yol açan maden işletmeciliğine, endüstriyel atık ve kirlilik sonucundayaşam alanlarının tahribine yol açan uygulamalara son verilecek.
• Kenti yağmalayan kentsel dönüşüm projeleri; tarihi, kültürel varlıkların ve ortak yaşam alanlarının gaspı; sermayenin tüm yıkıcı kır ve kent politikaları aracılığıyla su, atıksu ve katı atık gibi çevresel hizmetlerinözelleştirilmesi ve piyasalaştırılması önlenecek.
• Evlere ve tarlalara takılan ön ödemeli sayaçlar iptal edilecek, hane başına 10 metreküpsu, tarlalara geçimlik tarımiçin gereken su ücretsiz verilecek.
• Tarım alanlarının, ormanların ve meraların endüstriyel tarımda ve sermaye projelerinde kullanılmasına izinverilmeyecek, ülkenin bütün bölgelerinde süren ve ekolojik dengenin yıkımına yol açan projeler iptaledilecek. Bu projeler için tahrip edilen orman alanları yapılaşmaya açılmayacak.
• Enerjinin yerel halkın ihtiyacı için, yerinde üretilmesi sağlanacak ve bu amaçlı projeler desteklenecek,halkın gereksinimi için yenilenebilir enerjiye öncelik verilecek. Nükleere ve radyoaktiviteye dayalı üretim ve yeniden dönüşümyapılanmasına, tarım alanlarının, meraların, ormanların, kıyıların nükleer atık sahası olmasına izinverilmeyecek.
• Su kullanım hakkı anlaşmaları iptal edilecek.
• Hayvanların ticari amaçlı deneylerde, sirk ve sokak tanıtımlarında kullanılması önlenecek.
• Hayvanların itlaf edilmelerini, kürkleri ve varlıklarıyla sermaye birikiminin parçası haline getirilmelerini sağlayan düzenlemeler, yasalar ve uygulamalar iptal edilecek.
• Hayvan toplama kampları kaldırılacak.
GÜVENLİ İŞ, GÜVENCELİ GELECEK, İNSANCA YAŞAM
Üretim sürecinde esneklik, güvencesizlik, taşeronluk temel istihdam politikaları olarak öne çıkmış, işsizlik büyümüştür. HDP, insana yaraşır güvenceli işi ve güvenli geleceği her emekçinin vazgeçilmez hakkı olarak görür.
GÜVENCESİZ ÇALIŞMAYA SON VERİLECEK
• Güvencesiz çalışmaya son verilecek.
• Emek, sermayenin baskılarına karşı korunacak. İnsanca yaşanacak, emekliliğe yansıyacak adil bir ücretsistemi getirilecek, mevcut esnek ve güvencesiz çalışma biçimlerine son verilecek.
• Sigortasız ve sendikasız çalıştırma önlenecek, kayıt dışı ekonomi kayıt altına alınacak.
• Özel istihdam büroları kapatılacak ve kiralık işçi uygulamalarına son verilecek.
• Taşeronluk sistemi kademeli olarak kaldırılacak. İlk etapta kamudaki taşeron çalışanlar kadrolu çalışanhaline getirilecek. Taşeron çalışılan döneme ait kıdem tazminatları ödenecek.
• Özel sektörde asıl işveren, altişverenlerle birlikte çalışana karşı eşit ve aynı derecede sorumlu olacak.
• Ev işçileri 4857 sayılı İş Kanunu ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamına alınacak. 10günden az çalışanlara yapılan ayrımcılığa son verilerek, ev işçisi bir gün bile çalışsa sigorta hakkı tanınacak.
MEVSİMLİK İŞÇİLER KORUNACAK, GÖÇMEN İŞÇİLERİN HAKLARI İYİLEŞTİRİLECEK
• Mevsimlik tarım işçilerinin örgütlenme özgürlüğü garanti altına alınacak, “aracılık” uygulamasına sonverilecek, her türlü ayrımcılığa karşı önlem alınacak.
• Sağlıksız, trafik kurallarına ve güvenliğe aykırı koşullarda işçi taşınmasına göz yumulmayacak.
• Ulaşım, barınma, beslenme, temiz su, tuvalet, ücret, çalışma saatleri, iş güvenliği, sağlık, sosyal güvence,çocukların eğitimi gibi konular sözleşmelerle belirlenecek.
• “Eşdeğer işe eşit ücret” uygulanması sağlanacak.
• Göçmen işçilere yönelik ayrımcı ve dışlayıcı uygulamalarason verilecek.
MADENLERDE ÖLÜMLER DURDURULACAK
• Madenlerde işçi sağlığı ve güvenliği önlemleri alınana kadar üretim durdurulacak. Güvenli üretim koşulları sağlanana kadar, ücretlerin işveren tarafından ödenmesi garanti altına alınacak. Madenlerde kamu denetimi altında, çağdaş, güvenceli üretim koşulları sağlanacak.
• Madencilik alanındaki yasa ve mevzuat sendikaların, odaların, üniversitelerin görüşleri alınarak yeniden düzenlenecek.
• Özelleştirme, taşeronlaştırma ve rödovans uygulamasına son verilecek. Madenler kamu tarafından işletilecek.
ÇALIŞIRKEN ÖLMEYE, HASTALANMAYA SON VERİLECEK
• İşçi sağlığı ve iş güvenliğinin olmadığı ülkeler sıralamasında Türkiye’yi Avrupa birincisi, dünya üçüncüsü yapan kölece çalışma koşullarına son verilecek, sendikalar ve işçilerin işçi sağlığı ve iş güvenliğinin esas denetleyicisi olmasının mekanizmaları kurulacak.
• İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Konseyi oluşturulacak.
• İşçi sağlığı ve iş güvenliği hakkı anayasal bir hak olarak tanınacak. “İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu” ve “Ceza Kanunu” başta olmak üzere, ilgili tüm mevzuat yeniden düzenlenecek. Şu anda süren cezasızlık politikasına son verilecek.
• İş cinayetlerine neden olan sorumluların cinayetten yargılanmaları sağlanacak.
KAMU EMEKÇİLERİ GÜVENCELİ OLACAK, HAK KAYIPLARI TELAFİ EDİLECEK
• Kamu kesimindeki istihdam rejimi değiştirilecek, sözleşmeli, taşeron ve benzeri farklı statülerdeki güvencesiz çalışmaya son verilecek, kamu hizmetlerinin bütününde kadrolu ve güvenceli istihdam politikaları uygulanacak.
• Bütün ödemeler emekli keseneğine tabi olacak.
• Performansa dayalı ücret uygulaması kaldırılacak.
• Kamu emekçilerinin özgür toplu sözleşme yapmasının ve grev hakkını kullanabilmesinin önündeki hertürlü engel kaldırılacak.
• Kamu emekçilerinin siyasal örgütlenme özgürlüğünün önü açılacak.
ÇOCUK İŞÇİLİĞİ ÖNLENECEK, GENÇ İŞÇİLER DESTEKLENECEK
• Çocuk işçiliğine izin verilmeyecek, önlemek için gerekli tedbirler alınacak.
• Genç işsizlikle etkin mücadele edilecek. İşsiz gençlerin sosyal yaşamdan dışlanmalarının önüne geçilecek,
• Mahallelerde ve semtlerde dayanışma ağları geliştirilecek. Sosyal ve kültürel etkinliklere dâhil edilmeleri içinalanlar açılacak.
• Gençlerin çalışma hakkı güvence altına alınacak. Güvencesiz ve düşük ücretlerle çalışma koşullarına sonverilecek.
• Stajyer ve çıraklık şeklinde kamufle edilen yeni kölelik koşullarını önleyici tedbirler alınacak.
EMEKTEN YANA ÜCRET POLİTİKASI
• Asgari ücret ilk etapta 2.000 TL olacak. Hükümet ve işverenlerin temsilci sayısı kadar işçi temsilcilerinden oluşan bir kurul tarafından ve toplu pazarlıkla belirlenecek.
• Yıllık ücretli izin hakkı konusunda Avrupa Sosyal Şartı’na konulan çekince kaldırılacak, işçilere yıllık en az bir ay ücretli izin hakkı tanınacak. Kıdem tazminatı hakkı korunacak ve geliştirilecek.
• Kıdem tazminatı hakkından bütün işçilerin faydalanması sağlanacak, kıdem tazminatı almayı zorlaştıranhükümler yerine kolaylaştırıcı düzenlemeler getirilecek.
• İşyeri kapanan, işverenleri kaçan ya da iflas eden şirketler nedeniyle, işçilerin mağdur olması engellenecek,kıdem tazminatını alamayan işçilerin alacakları hazine güvencesine alınacak.
İŞSİZLİKLE MÜCADELE
• Güvenceli iş olanağına sahip olamayan emekçiler, işsizlik baskısı altında işlerini koruyabilmek için düşükücretlerle, kötü çalışma koşullarına rıza göstermektedir. Bu koşullar değiştirilecek.
• Kayıtsız çalışma önlenecek.
• İstihdamı artırmak ve çalışanları korumak için resmi haftalık çalışma süresi ücret kaybına sebebiyetvermeden haftalık 35 saate düşürülecek.
• “İşsizlik Sigorta Fonu”nun işsizlerce kullanılması kolaylaştırılacak, ödeme koşulları ve miktarları işçilerlehine yeniden düzenlenecek.
• İşsizlik sigortasının devlet tarafından amaç dışı kullanılmasını engellemek için gerekli yasal düzenlemeleryapılacak.
• Kriz bahanesiyle işten çıkarmalara son verilecek.
• İşe iade davasını kazanan işçilerin derhal işe başlatılmasını zorunlu kılan yasal düzenleme yapılacak,sendika barajı kaldırılacak.
• Kırlardan kentlere göçü önlemeye dönük, herkesin istediği yerde refah içinde yaşamasını sağlayacakistihdam politikaları geliştirilecek.
• Kâr amacı gütmeyecek, toplumsal fayda sağlayacak kooperatif gibi mekanizmaların kuruluş ve işleyişlerikolaylaştırılacak.
KADIN EMEĞİ
Cinsiyetçi işbölümü yıkılacak. Toplumsal yaşam kadın, erkek birlikte ve eşit koşullarda yeniden kurulacak, kadın güçlendirilecek.
Erkek egemen kapitalist sistem kadınların emeğini, çalışmasını yoksayıyor. Eril, cinsiyetçi işbölümüne, ayrımcılığa ve eşitsizliklere son verilecek. Kadınlarınve erkeklerin toplumsal yaşamı birlikte ve eşit koşullarda yeniden kurmaları sağlanacak. İnsanayaraşır, kadın ve erkek arasında bağımlılığın değil dayanışmanın hüküm sürdüğü “Yeni Yaşam” kurulacak.
• Kadını güçlendirmenin birinci ayağı olarak; tüm mahallelerde anadilinde, ücretsiz, erişilebilir, her çocuk için7/24 hizmet verecek kreşler, yaşlı bakım kurumları, engelli iyileştirme merkezleri sosyal devlet anlayışıyla hayata geçirilecek. Ayrıca kadın ve erkek arasında eşitlikçi görev paylaşımının sağlanması için,devredilemez ebeveyn izni gibi gerekli yasal ve kurumsal düzenlemeler yapılacak.
• Kadını güçlendirmenin ikinci ayağı olarak; kadınların istihdamı önündeki en önemli engel olan bakım hizmetleri toplumsallaştırılarak ve kadınların eğitime erişimleri sağlanarak kadın istihdamı arttırılacak. Kadınların çalışma yaşamında karşılaştığı ayrımcılığa, cinsel saldırılara, mobbinge, düşük ücret uygulamalarına son verilecek.
• Kadını güçlendirmenin üçüncü ayağı olarak; bütün kadınlar bağımsız yurttaşlar olarak sosyal güvenceye kavuşturulacak. Kadınlara hak temelli destek sağlanacak.
SENDİKAL HAK VE ÖZGÜRLÜKLER
• İşçilerin, kamu çalışanlarının ve çalışmayla ilişkili olan herkesin (işsizlerin, emeklilerin, öğrencilerin,çiftçilerin, ev eksenli çalışanların, ücretli-ücretsiz ev işçilerinin) grevli ve toplu sözleşmeli sendikalörgütlenme hakları güvence altına alınacak.
• İşkolu, işyeri ve işletme barajları kaldırılacak, sendikalar arasında ayrım yaratan düzenlemelere son verilecek.
• Hak grevi, dayanışma grevi, iş yavaşlatma, genel grev gibi temel hak arama biçimleri yasal güvence altına alınacak. Grev ve toplu eylem hakkı bütün çalışanlar için temel bir hak arama, koruma ve geliştirme aracı olarak güvenceye alınacak.
• Çalışanın özgürce sendika seçme hakkı (referandum) yasalaşacak.
• Hükümetin grev erteleme yetkisi kaldırılacak, “milli güvenlik ve genel sağlık”’ gibi bahanelerle grev ertelemenin yolu kapatılacak.
• Lokavt anayasal ve yasal bir düzenleme olmaktan çıkarılacak.
• Sendika içi demokrasiyi, şeffaflığı, denetimi sağlayacak düzenlemeler yapılacak.
• Sendikalar, devletin ve hükümetin müdahalelerine ve vesayetine karşı korunacak.
• Profesyonel sendikacıların maaşları ortalama vasıflı işçi maaşını geçemeyecek. Seçilen yöneticiler geri çağrılabilecek. Denetim kurulları, yönetimi kazanan listeden bağımsız olacak. Grev, dayanışma ve eğitim fonları güvence altına alınacak.
SOSYAL YARDIM DEĞİL SOSYAL HAK
• Bütün yurttaşlar için temel yaşam ihtiyaçlarının devlet tarafından garanti altına alınması bir hak olacak.
• Sosyal yardımlar iktidarın bir lütfu olmaktan çıkacak, yurttaş hakkı temelli bir sosyal politika izlenecek, yerel yönetimler bu görevi üstlenecek.
• Yurttaşların barınma hakkı her koşulda gerçekleşecek, barınma sorunu yaşayan hiç kimse kalmayacak.
• Sosyal yardımlar bütçe içerisinden belirlenecek. GSYH’nin yüzde 1,4’üne tekabül eden sosyal yardımların oranı AB standardı üzerine, yüzde 3’e yükseltilecek.
• Yardım programları halkın denetimine açılacak, bütçesi halkla beraber yapılacak.
• Sosyal yardımlar ortak norm ve standartlara göre yapılacak. Keyfiyetten ve suiistimalden kurtarılacak.
• Sosyal yardım almak isteyen kimse rencide edilmeyecek, yardımlar destek olarak sunulacak, yurttaşlarımız kapı kapı dolaştırılmayacak.
• Kadınlara yönelik sosyal destek paketleri sosyal adalet ve eşitlik ilkesine göre, cinsiyet eşitliğini gözetir bir şekilde ve bir vatandaşlık hakkı olarak yerine getirilecek.
• Kadınların sosyal desteklere, bürokratik ve aşağılayıcı uzun işlemler olmadan doğrudan başvurma yolları geliştirilecek.
• Halkın hem daha ucuza yaşayabilmesi, hem de iş sahibi olabilmesi için üretim ve tüketim kooperatifleri kurulacak ve/veya desteklenecek.
ENGELLİLER VE BAKIMA İHTİYAÇ DUYANLAR DESTEKLENECEK
• Engelleri Kaldırma Bakanlığı kurularak, engelli yurttaşlarımızın toplumsal yaşama katılımı önündeki her türlü engel kaldırılacak. Bu bakanlık, engelli örgütlerinden oluşacak bir konseyin önerileri doğrultusunda çalışacak.
• Yaşlı ve engelli yurttaşlarımıza bakım aylığı bağlanması için gelir şartı aranmayacak ve evde bakım ücretleri artırılacak. Sadece akrabaların bakıcı olması şartı ortadan kaldırılacak.
• Bakıcıların, tüm primleri devlet tarafından karşılanacak şekilde sigortalı olmaları sağlanacak.
• Bakıma ihtiyaç duyan, ama kendi başına bağımsız yaşamak isteyen engelli bireyler için her ilçede bakım evleri kurulacak.
• Tüm toplu taşıma araçları engellilerin kullanımına uygun hale getirilecek ve engelliler için ücretsiz yapılacak.
• Bakıma ihtiyaç duyan kişilerin evlerine ayda iki defa temizlik hizmeti götürülecek.
• Bakıma ihtiyaç duyan kişilerin sağlık ihtiyaçlarının düzenli olarak yaşadıkları mekânda karşılanması sağlanacak.
• Kamuya ait kreş ve anaokullarının tümünde engelli çocukların da bulunması sağlanacak.
• Tüm işyerleri ve sosyal alanların engellilerin kullanımına uygun hale getirilmesi için çalışmalar yapılacak.
• Belediyelerde engellileri istihdam eden, engellilere hizmet veren birimlerde tüm çalışanların engellilerden oluşması sağlanacak.
• Bütün engelli yurttaşlar sosyal güvenceye kavuşturulacak ve engellilerin tüm medikal ihtiyaçları bedelsiz olarak karşılanacak.
• İşyerlerinde engelli kontenjanları artırılacak ve hızla doldurulacak.
• Engelli aracı (elektrikli tekerlekli sandalye) kullanmak zorunda olan yurttaşların kent içi ulaşımlarını rahat ve özgürce yapabilmeleri için engelli araç şarj istasyonları kurulacak.
EMEKLİLERE İNSANCA VE ONURLU YAŞAM
• Emeklilerde en düşük ücret asgari ücretle eşitlenerek 2.000 TL olacak.Emekliler için gerçek anlamda intibak yasası çıkarılacak ve ücret eşitsizliği giderilecek.
• Emeklilerin örgütlenmesinin önündeki engeller kaldırılacak, sendikal örgütlenme özgürlüğünün önü açılacak.
• Emeklilerden hastane katkı payı alınmayacak.
• Hizmet akdiyle çalışanların esas kazançları üzerinden yapılan sosyal güvenlik destek primi kesintilerine son verilecek, kesilen prim maaşlara eklenecek.
• Bireysel özel sigortaya yönelik katkı payı uygulamasına son verilecek, kesintiler maaşlara yansıtılacak.
• Emekli olup esnaflık yapanlardan alınanyüzde 15’lik sosyal güvenlik destek primi kesintisine son verilecek.
Vişne Haber Ajansı