‘Türkiye habersiz Irak’a girmez’

Wikileaks sitesi dün de 35 bin belge yayınladı. Türkiye’yi ilgilendiren 5 bin belgede ABD’li diplomatların ilginç tespitleri var

Amerikalı diplomatların yazışmalarını yayınlayan Wikileaks sitesi dün 35 binden fazla yazışmayı birden sitesinde yayınladı. Türkiye hakkında 5 bin 677 belgenin bulunduğu 35 bin belgenin ilki 8 Eylül 1986 tarihli. Amerikalı diplomatların yazışmalarını ilk defa 27 Kasım’da yayınlamaya başlayan site uzun bir süredir toplu belge yayınlamıyor, genellikle sadece anlaşması bulunan ulusal medyalarda yer alan belgeleri sitesine taşıyordu. İşte Türkiye ile ilgili yayınlanan belgelerden satırbaşları:

11 Ocak 2002
Oya müdahale korkusu
Siyasi liderler Türkiye’nin Güneydoğusu’nda ifade özgürlüğü kısıtlamaların zayfladığını söylese de bölge sakinleri seslerinin Ankara’dan duyulmayacağı konusunda endişeli. Kırsal-Şehir farklılıkları etnik bölünmelerle eşleşiyor ve DEHAP ve AKP bölgesel kazananlar olarak çıkacak gibi görünüyor. Yerel jandarma ve köy korucularının müdahaleleri ve baraj etkisi bölgenin meclisteki temsilini etkileyebilir.

3 Mayıs 2006
Irak’a girmezler
Irak sınırına asker konuşlandırılması PKK terörünün yarattığı tehdidin yoğunlaştığı son birkaç yıldaki hükümet politikalarıyla uyumluluk gösteriyor. Liderler kamuya yaptıkları açıklamalarda operasyonun sınırlarını ifade etse de de askeri/güvenlik çevrelerinde bazı kişiler kapalı kapılar ardında kutlama yapıyor (chest-thumping). Ancak mevcut şartlar altında Türkiye’nin bizi önceden bilgilendirmeden büyük bir sınır ötesi operasyona kalkışacağını zannetmiyoruz.

4 Nisan 2009
Kolej gibi
Türkiye’nin yüksek güvenlikli “F-tipi” cezaevlerine gerçekleştirilen bir elçilik ziyaretinde, hapishanelerin temiz olduğu, burada kalan mahkûmlara iyi davranıldığı, iyi beslendikleri görüldü. Bir çok açıdan koşullar, ABD’deki kolej öğrencilerinin yurt odalarından farklı değil.

20 Şubat 2009
CHP İstanbul’u istiyor
Birçok siyasi gözlemci, 29 Mart seçimlerinde Kadir Topbaş karşısında Kemal Kılıçdaroğlu’na az şans tanıyor. Ancak yine de Kılıçdaroğlu, seçimleri kazanması ve bir dönem Başbakan Erdoğan’ın oturduğu koltuğu elde etmesi halinde, CHP’nin Deniz Baykal’ın liderliği altındaki düşüşünün kendisi sayesinde sona erdiğini söyleme hakkını da elde edecek.

23 Ekim 2009
NASA’ya Türk pilot
19 Ekim tarihinde Türk Dışişleri Bakanlığı’ndan Çağatay Erciyes, politik-askeri danışmana Dışişleri Bakanı Davutoğlu için önemli olduğunu söylediği bir çağrı iletti. Erciyes,  2011’de Türkiye Ulusal Güvenlik Konseyi’nin 100’üncü yıldönümünü kutlayacağını ve bu yüzden Türk bir pilotun uzaya çıkmasının talep edildiğini söyledi.

4 Ocak 2010
Türkiye kritik  ama...
Temsilciler Meclisi Üyesi Debbie Wasserman Schultz’un Türkiye gezisi için hazırlanan bilgilendirme memosu.
Türkiye önemli bir bölgede, pazar ekonomisine açık ve demokratik bir Amerikan müttefiki. Türkiye’nin politik ve ekonomik istikrarı, birçok Amerikan politika hedeflerinin gerçekleştirilmesi için kritik öneme sahip. Fakat 2008 yılında kişi başına düşen 10 bin 436 dolarlık milli gelirle, Türkiye’nin bu hedeflere katkıda bulunması kısıtlı kaynaklar, aşırı bürokrasi ve reforma karşı yerel muhalefet nedeniyle kısıtlı. Hedefleri doğru belirlenmiş Amerikan yardımı bu sıkıntıların aşılmasına ve güvensiz bir nüfusta Amerikan algısının olumlu yönde gelişmesine katkı sağlar.

4 Ocak 2010
Kitle imha silahları için 1.2 milyon dolar
Büyükelçilik 2011 yılında şu programlar için finansal destek isteyecek:
-  Terörle mücadele-  1.1 milyon dolar
-  Yasal danışmanlık programı-  700 bin dolar
-  Kitle imha silahları ile mücadele - 1.2 milyon dolar
-  Uluslararası askeri eğitim - 5 milyon dolar
-  Uyuşturucu ile mücadele - 500 bin dolar
 Ekonomik destek fonu:
-  Adil ve demokratik yönetim - 400 bin dolar
-  İnsanlara yatırım - 1 milyon dolar
-  Ekonomik büyüme - 6.1 milyon dolar