Bağımsızlık hareketinin tohumu Trakya’da atıldı

Yalçın Bayer: Trakya Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti 100 yıl önce kurulmuştu...

I. DÜNYA Savaşı’nın yenilgi ile sonuçlanması ve 30 Ekim 1918 Mondros Bırakışması ile Trakya’nın geleceği belirsiz bir sürece girdi. 2 Kasım 1918’de bir avuç vatansever olası bir dış müdahaleye karşı direnişi organize etmek için ‘Trakya Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’ni kurdu. Ulusal bağımsızlık hareketimizin Atatürk’ün Samsun’a çıktığı 19 Mayıs 1919 tarihinde başladığı göz önüne alındığında, yerel bir hükümet gibi algılanan Trakya’daki bu cemiyet öncü bir kuruluş niteliği taşımaktadır.

Trakya’nın işgalden kurtulmasında ve Türkiye sınırları içinde kalmasında başrolü üstlenen bu cemiyetin kuruluşunun 100. yılı 2018 Kasım’ına denk geliyor. Trakya Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin kurucularından olan Eski Edirne belediye başkanlarından M. Şevket Dağdeviren’in torunu B. Cem Altınel, saptadığı 53 kişilik kadrodan 20’sinin yaşamöyküsünü akıcı bir dil ve bolca fotoğraf eşliğinde yöntembilimsel bir disiplinle kitaplaştırmış. Edirne Belediyesi’nin basımını üstlendiği, ‘Kuruluşunun 100. Yılında Trakya Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti Yöneticilerinin Yaşam Öyküleri’ başlıklı kitapta cemiyetin tarihçesi dışında dört kurucu Şevket Dağdeviren, Şeref Aykut, Faik Kaltakkıran ve Kasım Yolageldili ile dönemin renkli kişiliklerinden Dr. Rifat Osman Tosyavizade, Hafız Rakım Ertür ve Cafer Tayyar Eğilmez de bulunuyor. Cumhuriyet döneminin bakan ve bürokratlarından Şakir Kesebir, Şefik Bicioğlu, Seyfi Tülümen, Galip Bahtiyar Göker, Hilmi Ergeneli ve Ali Galip Peker’de bilinmeyen yönleri ile bu kitapta anlatılmış. Yerel kahramanlar Ahmet Muhtar Merter, Şevket Ödül, Şevket Dingiloğlu, Müftü Osman Hilmi Efendi, Ekrem Demiray ve Hayrettin Belli’nin yanı sıra 150’liklerden Mustafa Neyyir de kitapta yerlerini almış.

19. yüzyılın önemli fotoğrafçılarından Dimitri Michailides’in Ömer M. Koç’un koleksiyonunda bulunan Edirne vilayeti albümünde yer alan 30 fotoğrafı da Ömer Bey’in izniyle dönemin Edirnesi hakkında fikir vermesi için kitaba katılmış.

Yazar Altınel, biyografilerini oluşturduğu bu kişilerin ulaşabildiği torunlarıyla birebir söyleşiler yapmış, elde ettiği bilgi ve fotoğrafları diğer kaynaklarla harmanlayarak tarihin bu pek az bilinen dönemine ışık tutmuş.

Tarihimizi iyi bilmezsek geleceğimize doğru yön veremeyiz. Bu çok önemli cemiyetin kuruluşunun 100. yılı nedeni ile Trakya belediyeleri, valilikler ile Edirne Trakya, Kırklareli, Tekirdağ Namık Kemal ve Çanakkale Onsekiz Mart üniversitelerinin bir dizi etkinlik yapması bekleniyor.

TÜRKİYE’NİN MADENLERİ İHALEYE ÇIKARILIYOR

'SATILIK madenler’ başlığıyla çıkan ‘Para’ dergisi, devletin 700 sahayı ihaleyle satışa çıkardığını yazıyor; kömürden mermere satılacak yerlerin listesi de var. Hülya Genç Sertkaya imzalı haberde “Türkiye, madenlerde katma değerli ürün dönemi başlatıyor. Yeni sistemde madencilik sektöründe Ar-Ge ve teknoloji merkezli bir yapıya geçilecek. Maden sahaları, yarım mamül ve nihai ürün üretecek fabrikaların kurulması şartıyla 50’yi aşkın ildeki ihaleler 19 Kasım’da başlayacak” yazıyor.

Madenlerle ilgili örgütlerin başkan ve sorumluları “Tek elden izin sürecinin tamamlanması üretim artışı sağlar”, “Yatırımcıların ilgisi yüksek olacak”, “Bu ihaleler uzun süredir bekleniyordu”, “Atıl duracağına maden sahalarının aramaya açılması ülke ekonomisi için olumlu”, “Sektör dışından yatırımcılar da bu işe girmeli”, “Madencilerin önü açılmalı” gibi görüşler belirtiyorlar.

Bu haber üzerine görüştüğümüz bir maden mühendisi “Madenler peşkeş çekilmek mi isteniyor? Güney Afrika’da bile böyle bir şey mümkün değildir” dedi. Katılır mısınız?

BİLİYOR MUSUNUZ

CHP’DE İLGİNÇ İSİMLER

- BAKIRKÖY Belediye Meclis üyesi Avukat Taner Kazanoğlu’nun “Yerel yönetimlerle ilgili gerçek dışı haberlerin gündeme getirilmesi, siyasette belden aşağı vurmalarla haksızlık yapılması karşısında temiz ve şeffaf siyaset yapmak için, yeni bir heyecan yaratmak için belediye başkanlığına aday adayı olduğumu açıklıyorum” dediğini...

- ÇETİN Çapan’ın, Küçükçekmece’de geniş bir mutabakat sağlayarak CHP iktidar bayrağını dalgalandırmak için aday adaylığı için başvuruda bulunduğunu...

- GÖREVDEN alınan eski Beşiktaş Belediye Başkanı Murat Hazinedar’ın adaylık başvurusu yerine Kılıçdaroğlu’ndan kendisinin ya da eşi Özlem Hazinedar’ın aday gösterilmesini istediğini...

BEŞİKTAŞ’A AVUKAT KADIN ADAY

- BU arada Beşiktaş meclis üyeliğini sürdüren, partinin birçok kademesinde görev almış olan Avukat Merve Öztopaloğlu’nun “belediyenin yaşadığı sancılı süreci çok iyi bilerek Beşiktaş’ta Beşiktaşlı bir kadının gücünü göstermek için aday olduğunu” söylediğini...

OKUYUNUZ

- ‘THK’da işler karışıyor’ yazısıyla alakalı Prof. Dr. Alim Işık, hakkındaki iddiaların gerçeği yansıtmadığını öne sürdü.