Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, kurumun 2027 yılı bütçesine ilişkin sunumuna yaptı

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞININ 2027 YILI BÜTÇESİ TBMM PLAN VE BÜTÇE KOMİSYONUNDA

Komisyon, AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş başkanlığında toplandı.

Plan ve Bütçe Komisyonunda Kültür ve Turizm Bakanlığının 2027 yılı bütçesinin yanı sıra Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı, Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı, Vakıflar Genel Müdürlüğü, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu, Atatürk Araştırma Merkezi, Atatürk Kültür Merkezi, Türk Dil Kurumu, Türk Tarih Kurumu, Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü, Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü, Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı, Kapadokya Alan Başkanlığı, Uludağ Alan Başkanlığı, Radyo ve Televizyon Üst Kurulunun özel bütçe, bütçe, kesin hesapları ve Sayıştay raporları ile Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığının Sayıştay raporu görüşülecek.

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, kurumun 2027 yılı bütçesine ilişkin sunumuna yaptı.

Ersoy, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda Bakanlığının 2027 yılı bütçesine ilişkin sunumunda, Türkiye'nin artık dünyanın en çok ziyaret edilen ülkelerinden biri olmanın da ötesine geçtiğini belirtti.

Hedeflerinin ziyaretçi sayısındaki gücü daha yüksek turizm geliri, daha uzun konaklama süresi ve 81 şehre ve 12 aya yayılan daha dengeli bir turizm yapısıyla sürekli artan bir kazanıma dönüştürmek olduğunu bildiren Ersoy, 2026 yılının dokuz ayının küresel turizm açısından kolay bir dönem olmadığına dikkati çekti. Ersoy, şöyle devam etti:

"2026 yılı Ocak-Eylül döneminde ülkemizde toplam 49 milyon 132 bin ziyaretçiyi ağırladık. Turizm gelirimiz, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 2,4 artarak 51 milyar 278 milyon dolara ulaşmış ve dokuz aylık dönemler itibarıyla en yüksek seviyesine çıkmıştır. Aynı dönemde ziyaretçilerin ortalama kalış süresi 10,34 gece olarak gerçekleşirken kişi başı gecelik ortalama harcama yüzde 4,6 artışla 107,7 dolara yükselmiştir. Yabancı ziyaretçilerin kişi başı gecelik ortalama harcaması ise 119,9 dolar olmuştur. Bu sonuçlar, ürün ve pazar çeşitliliğini artırmak, tanıtım gücümüzü geliştirmek ve turizm sektörümüzün krizlere karşı dayanıklılığını güçlendirmek amacıyla attığımız adımların karşılık bulduğunu, nitelikli büyüme politikamızın ülkemize daha yüksek katma değer sağladığını ortaya koymuştur."

Ersoy, 2027 yılına, devam eden ve yayılan savaşların, bölgesel hava sahası kapanmalarının ve küresel enerji fiyatlarındaki artışların uluslararası seyahat talebi üzerinde baskı oluşturduğu bir ortamda gireceklerini, bu belirsizliklere karşı sektörün dayanıklılığını artıran güçlü altyapıya ürün ve pazar çeşitliliğine ve dünya genelinde yürüttükleri tanıtım çalışmalarına dayanarak ilerlediklerini vurguladı.

Küresel turizm rekabetinin daha da yoğunlaşacağının bilinciyle riskleri yakından takip ederek, Bakanlığın 2027 politikasını beş stratejik eksende yürüteceklerini bildiren Ersoy, şunları söyledi:

"Birinci eksende ana pazarlarımızdaki talebi koruyacak, 81 il ve 12 ay hedefimiz doğrultusunda kesintisiz tanıtım ve yüksek katma değerli turizm ürünleriyle destinasyonlarımızı güçlendirecek, turizm hareketliliğini yıl geneline yayacağız. İkinci eksende Amerika, Asya, Afrika ve Avustralya başta olmak üzere büyüme potansiyeli yüksek pazarlarda daha güçlü ve satış odaklı faaliyetlerle yeni talep yaratacağız. Üçüncü eksende hava yolu şirketleri ve tur operatörleriyle işbirliği yaparak mevcut uçuş kapasitesini koruyacak, yeni direkt seferlerle ilave koltuk kapasitesi sağlayacağız. Dördüncü eksende, uluslararası spor, kültür ve mega organizasyonlarla Türkiye'nin güvenli ve güçlü destinasyon algısını, küresel görünürlüğünü, ürün çeşitliliğini ve yüksek gelirli ziyaretçi talebini artıracağız. Beşinci eksende ise veri ve yapay zekayı, hedefleme, talep tahmini ve kampanya optimizasyonunda daha etkin kullanarak tanıtım yatırımlarımızın ölçülebilir geri dönüşünü yükselteceğiz."

Ersoy, Türkiye'yi 10 dilde tanıtan GoTürkiye platformunun ekim itibarıyla 77,2 milyon tekil ziyaretçiye, sosyal medya ekosisteminin ise eylül itibarıyla 23 milyon 338 bin takipçiye ulaştığını söyledi.

Ülke hesapları arasında YouTube ve TikTok'ta birinci, Instagram'da ikinci sırada olduklarını vurgulayan Ersoy, bu tablonun Türkiye'nin turizm iletişiminde hem güçlü bir görünürlüğe sahip hem de küresel dijital rekabette öncü ülkelerden biri konumunda olduğunu gösterdiğini belirtti.

- "32 binden fazla arkeolojik buluntuyu gün yüzüne çıkardık"

Cumhuriyet tarihinin en büyük arkeolojik seferberliği olan "Geleceğe Miras" projesi kapsamında bu yıl 67 ilde 261 kazı alanında çalışmalar yürüttüklerini vurgulayan Ersoy, yıl sonunda, tüm kazı ve araştırma çalışmalarının sayısının 800'e ulaşacağını, bu sayıyı 2027'de 820'ye çıkarmayı hedeflediklerini bildirdi.

Ersoy, son 3 yıldır yürütülen kazı çalışmalarında 3 bin 500'ün üzerinde uzman ve 6 bin 500'den fazla çalışanın istihdamının sağlandığını belirterek, "32 binden fazla arkeolojik buluntuyu gün yüzüne çıkardık." diye konuştu.

Kültürel mirasa verdikleri önem ve sorumluluk bilinciyle uzmanların özverili çalışmaları neticesinde ülkedeki tescilli taşınmaz kültür varlıklarının sayısının 131 bin 817'ye, sit alanlarının sayısının ise 29 bin 212'ye yükseldiğini aktaran Ersoy, Dünya Miras Komitesinin 49'uncu oturumunun Türkiye dönem başkanlığında, 27 Haziran-7 Temmuz 2027'de İstanbul'da gerçekleştirileceğini açıkladı.

Antalya Müzesini 2027'de ziyarete açmayı planladıklarını dile getiren Ersoy, "Çağdaş müzeciliğin bir sembolü haline getirmekte olduğumuz Antalya Müzesinin kapalı alanını mevcut kullanım alanının iki katına çıkarıyoruz. Sergi alanlarını ise yaklaşık üç katına yükseltiyoruz. Böylelikle depoda bekleyen eserlerin büyük bölümünün sergilenebilmesini mümkün kılacağız." dedi.

Ersoy, Haydarpaşa ve Sirkeci Gar Sahalarını yalnızca iki tarihi yapının ihyası olarak değil, kültürel mirasın korunarak gelecek kuşaklara aktarılacağı büyük bir kültür ve sanat projesi olarak ele aldıklarını belirterek "Önceliğimiz, bu eşsiz miras alanlarını bütün değerleriyle koruyarak güvenle geleceğe taşımaktır. Haydarpaşa'da çalışmalarımızın ilk etabını 2027 yılı içinde tamamlayarak vatandaşlarımızla buluşturmayı hedefliyoruz." ifadelerini kullandı.

- "2026'da yurt dışından 126 kültür varlığımızı ülkemize getirdik"

"2026 Ekim sonu itibarıyla Bakanlığımıza bağlı müze ve ören yerlerini 28,5 milyon kişi ziyaret etmiştir. 1,3 milyondan fazla kişi gece müzeciliği kapsamında bulunan müze ve ören yerlerimizi ziyaret etmiştir." diyen Ersoy, geçen yılın aynı dönemine oranla yaklaşık yüzde 35 artış sağlandığını, bunun ilerleyen dönemde daha artmasına yönelik beklentilerini dile getirdi.

Yasa dışı yollarla yurt dışına çıkarılan eserleri ülkeye yeniden kazandırmak için mücadele verdiklerini ifade eden Ersoy, "Gerek diplomatik gerekse hukuki yollardan yürüttüğümüz çalışmalar neticesinde, 2026'da yurt dışından 126 kültür varlığımızı ülkemize getirdik. 2002-2026 yılları arasında yurt dışından getirilen toplam eser sayımız ise 13 bin 574'e yükseldi. Geçtiğimiz dönemde devreye aldığımız yazılım sistemi sayesinde, dünya çapındaki müzayede ve galeri internet sitelerinde satışa sunulan ve ülkemizden yasa dışı yollarla çıkarılmış olması muhtemel eserlerin tespit edilmesi ve arşivlenmesine yönelik önemli bir teknolojik altyapı oluşturduk." açıklamalarında bulundu.

Bu yılın ilk sekiz ayında 147 eserin onarım ve restorasyonunu tamamladıklarının bilgisini paylaşan Ersoy, yıl sonuna kadar bu sayıyı 203'e çıkarmayı hedeflediklerini söyledi.

- "Sinema sektörüne bu yıl toplam 674 milyon 100 bin lira destek sağladık"

Ersoy, Türkiye Kültür Yolu Festivali'ne Balıkesir, Denizli, Hatay, Kocaeli, Muğla ve Tekirdağ'ı da dahil ederek 32 ilde gerçekleştirmeyi planladıklarını açıkladı.

Bakanlığın yalnızca kültürel faaliyetlerin idaresiyle yetinmediğini aynı zamanda toplumsal barışın, birlik ve beraberliğin pekiştirilmesinde öncü bir vizyon ortaya koyduğunu vurgulayan Bakan Ersoy, "Ülke genelinde 2 bin 170 cemevimizden 1392'sinin bakım-onarım ve tefrişat talebi alınmış, iş ve işlemlerine başlanmış, 2023-2026 yıllarında 850 cemevimizin çalışmaları tamamlanmıştır. Kalan 542 cemevimizin işlemleri de devam etmektedir. Ayrıca deprem bölgesinde bulunan 180 cemevinin bakım onarım işleri ve tefrişat işlemleri yerine getirilmiştir." bilgisini verdi.

Devlet Tiyatrolarının 14 yerleşik merkezinde, turne düzeninde 12 ilde yaklaşık 29 bin koltuk kapasitesiyle hizmet verdiğini belirten Ersoy, Türk tiyatrosunun gelişimine katkı sağlanması amacıyla özel tiyatro projelerine destek vermeyi sürdürdüklerini vurguladı.

Ersoy, "Bakanlığımızca 2026-2027 sanat sezonunda özel tiyatrolara, profesyonel tiyatro, profesyonel çocuk tiyatrosu ve geleneksel tiyatro kategorilerinde toplam 391 özel tiyatro projesine 116 milyon 396 bin lira destek sağlanacaktır." ifadesini kullandı.

Anadolu Opera ve Bale Festivali kapsamında 30 temsil ile 12 bin 500 seyirciye ulaşıldığı bilgisini veren Bakan Ersoy, "2025-2026 sezonunda Opera ve Bale Müdürlüklerimiz, ulusal ve uluslararası opera ve bale festivalleri ile Kültür Yolu Festivallerinde gerçekleştirilen toplam 1241 temsille 653 bin seyirciye ulaşmıştır." dedi.

Sinema alanında yurt içinde ve yurt dışında gerçekleştirilen 102 kültürel ve sanatsal etkinliğe 178 milyon 125 bin lira destek sunduklarını dile getiren Ersoy, "Böylece sinema sektörüne bu yıl toplam 674 milyon 100 bin lira destek sağladık." dedi.

Radyo ve Televizyon Üst Kurulunun 2027 yılı bütçe teklifinin 4 milyar 266 milyon 150 bin lira olduğunu söyleyen Ersoy, bütçenin hayırlı olmasını temenni etti.

Ersoy, Bakanlığının 2027 yılı bütçesinin bağlı ve ilgili kuruluşlarla birlikte 95 milyar 153 milyon 389 bin lira olarak öngörüldüğünü belirterek konuşmasını tamamladı.

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda, Kültür ve Turizm Bakanlığı ile bağlı kurum ve kuruluşların 2027 yılı bütçeleri üzerinde siyasi parti grupları adına konuşmalar tamamlandı.

Yeni Parti Antalya Milletvekili Aykut Kaya, bu yılın ilk 9 ayında Antalya'ya 13 milyon 330 bin ziyaretçi geldiğini ancak gelen yabancı ziyaretçi sayısının geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 5,6 azaldığını söyledi.

Türkiye'nin turizmdeki rakip ülkelere göre giderek daha pahalı hale geldiğini iddia eden Kaya, "Artan işletme maliyetleri ve döviz kurundaki gelişmeler sektörümüzün rekabet gücünü zorluyor. 2027 sezonuna hazırlanırken turizmcilerimizin üzerindeki mali yüklerin hafifletilmesi gerektiğini düşünüyoruz. Özellikle uçuş maliyetlerini azaltacak yakıt destekleri sağlanmalı, ülkemize önemli miktarda döviz kazandıran turizm işletmecilerimizin ihracatçı statüsünden kaynaklanan teşvik ve uygun finansman imkanlarından daha fazla yararlanmalarının önü açılmalıdır." ifadelerini kullandı.

Turizm sektöründe yetişmiş personel sayısının azaldığını anlatan Kaya, "İşletmelerimize verilen SGK prim destekleri artırılmalı, özellikle kış aylarında personeli çalıştırmaya devam eden işletmelerimizi daha güçlü teşvik etmeliyiz, böylece daha fazla çalışanımızı yıl boyunca sektörde tutabiliriz." dedi.

DEM Parti Mardin Milletvekili Beritan Güneş Altın, Kurmanci, Zazaki, Süryanice ve Ermenice'nin yok olmaya yüz tutmuş diller arasında yer aldığını kaydetti.

Türkçeleştirilen Kürtçe şarkılarla ilgili telif hakları çalışmalarının ne durumda olduğunu soran Altın, "Daha önce eleştirmemize rağmen edebi çalışmalara destek için oluşturulan İlk Eser Desteği programınıza hala sadece Türkçe eserlerle başvuru yapılabiliyor. Zazaki yıllardır yok olmaya yüz tutmuş diller kategorisinde. Peki, Türk Dil Kurumu alarma geçiyor mu? Geçmediği apaçık ortada." diye konuştu.

Mardin'de düzenlenen Kültür Yolu Festivali'nin "pop kültürüne mahkum edildiğini" söyleyen Altın, şöyle konuştu:

"Orada Mardin kültürüne dair hiçbir şey yok. Eğer gelecek sene Mardin Kültür Yolu Festivali yapacaksanız lütfen oradaki sanatçılarla, halkla, sivil toplum kuruluşlarıyla ortak akıl ve ortak mirasa dayanarak, yandaşa peşkeş çekmediğimiz bir festival yapın."

CHP Antalya Milletvekili Sururi Çorabatır, Türkiye'de enflasyonun yüksek olması ve artan işletme maliyetleri nedeniyle avro ve dolar bazında konaklama fiyatlarının arttığını söyledi.

"Burada bizi bekleyen tehlike, bütçesine dikkat eden Avrupalı orta gelir grubunun elini ayağını ülkemizden çekmek üzere olmasıdır." diyen Çorabatır, turistlerin alışverişte veya turlarda para harcamadığını, esnafın bu yüzden zorlandığını belirtti.

Türkiye'de yaşayan vatandaşların tatil yapmasının artık "ekonomik yük haline geldiğini" öne süren Çorabatır, şu ifadeleri kullandı:

"Yüksek enflasyon yüzünden bütçesini denk getiremeyen vatandaşlarımız tatillerini ertelemek ya da iptal etmek zorunda kalıyor. Bir Türk vatandaşının kendi ülkesinde tatil yapabilmesi lüks olmamalıdır. Orta gelir üstü vatandaşlarımızın yurt dışını tercih ettiklerini gözlemlemekteyiz. Bunun nedenlerini de incelemeliyiz."

Kültür ve Turizm Bakanlığı için belirtilen bütçenin altyapılar, tanıtım, kültür ve sanat harcamalarını karşılayamayacağını savunan Çorabatır, "Onun için bakanlığın daha fazla bütçe alması gerekir. Sektörün ihtiyacı sadece reklamlar değil, yapısal reformlar, hakkaniyetli kanuni düzenlemeler ve finansal desteklerdir." dedi.

- "Mevcut yatırımlarımızı verimli kullanmamız gerekiyor"

İYİ Parti Kocaeli Milletvekili Lütfü Türkkan, Türkiye'deki turizm yatırımlarının yılın önemli bölümlerinde yeterince değerlendirilemediğini, otellerin boş kaldığını, çalışanların sezonluk işlere mahkum edildiğini iddia etti.

Turizm yatırımcısının en büyük sorunlarından birinin "artan işletme maliyetleri" olduğunu savunan Türkkan, "Enerji, personel, finansman giderleri işletmelerimizi zorluyor. Döviz geliri elde eden bir sektörüz. Ancak maliyetlerimizin önemli bölümü Türkiye'deki fiyat artışlarından etkileniyor. Bu durum uluslararası pazarda fiyat rekabetimizi güçleştiriyor. O yüzden 'Yunanlılara turistler kaçıyor' diye bağırıyoruz." şeklinde konuştu.

Kapadokya, İstanbul ve Antalya kadar Anadolu'nun diğer şehirlerinin de dünya turizmine kazandırılması gerektiğini dile getiren Türkkan, "Kars'ın, Mardin'in, Amasya'nın, Safranbolu'nun, Bursa'nın ve Edirne'nin tarihi zenginliklerini daha yüksek ekonomik değere dönüştürebiliriz. Ancak bunun için yalnızca tanıtım yeterli değil. Ulaşım, konaklama, çevre düzenlemesi ve nitelikli insan kaynağı gerekiyor." ifadelerini kullandı.

Yeni Yol Partisi Samsun Milletvekili Mehmet Karaman, çocukların aile ortamında büyümesini destekleyen, onları kültürel ve ahlaki değerlerle buluşturan bir toplumsal iklime ihtiyaç duyulduğunu vurguladı.

Kültür politikasının aile yapısıyla uyumlu, nitelikli, özgün ve eğitici içeriklerin üretilmesini teşvik etmesi gerektiğini anlatan Karaman, şöyle konuştu:

"RTÜK, yalnızca yayın ihlali gerçekleştiren, sonra ceza veren bir kurum olarak görülmemelidir. Çocukların korunması, aile değerlerinin gözetilmesi, yayın ilkelerinin tutarlı biçimde uygulanması ve dijital yayın ortamlarının denetlenmesi konusunda etkin bir sorumluluk üstlenmelidir. Özellikle sabah kuşaklarında çıkan ahlaksız ve çarpık ilişkilerle dolu programlar, toplumun ahlaki ve kültürel yapısına zarar vermektedir. Bu tür programlar, aile kurumunu zedeleyen, mahremiyeti sıradanlaştıran, sadakatsizliği ve ahlaki yozlaşmayı adeta normalleştiren bir anlayışı ekranlara taşımaktadır."

Karaman, RTÜK'ün denetimleri etkinleştirmesi, yayın ilkelerine aykırı içeriklere karşı gerekli yaptırımları uygulamasını ve aile yapısını, milli ve manevi değerleri güçlendiren nitelikli yayınları teşvik etmesini istedi.

MHP Kayseri Milletvekili Baki Ersoy, Kültür ve Turizm Bakanlığının faaliyetlerinin önemine dikkati çekerek, bu faaliyetler dolayısıyla Bakanlığa teşekkür etti.

Müzeye, kütüphaneye, sanata ve kültürel mirasa ayrılan her kaynağın ülkenin beşeri kalkınmasına yapılan bir yatırım olduğunu belirten Ersoy, şöyle konuştu:

"2025'te 64 milyon ziyaretçiyi ağırladık. Bu sayının 52 milyon 800 binini yabancı, 11 milyon 200 binini de vatandaşlarımız oluşturdu. Yıl sonunda turizm gelirimiz 65,2 milyar dolara, ziyaretçi başına ortalama harcama 1008 dolara, gecelik gelir 100 dolara ulaştı. 2026 yılının ilk 6 ayında ise turizm geliri 25,8 milyar dolar, kişi başına ortalama 1020 dolar ve gecelik gelir 109 dolar olarak gerçekleşti. Bu rakamlar turizmin ekonomimizdeki yerini gösteriyor. Bizim için önemli olan elde edilen gelirin yerel yöneticiye, esnafa ve turizm çalışanına daha geniş biçimde yansımasıdır. Bunun için turizmi 4 mevsime yayacak imkanları değerlendirmeliyiz."

Kayseri'nin 2027 Türk Dünyası Kültür Başkenti olarak belirlenmesinden duyduğu memnuniyeti dile getiren Ersoy, "Bakanlığımızın bu tercihi, şehrimizin köklü tarihini ve kültürel zenginliğinin uluslararası alanda tanıtılması bakımından son derece kıymetlidir." dedi.

- "Bakanlığımız ülkemize ait eserlerin Türkiye'ye getirilmesi için çaba göstermektedir"

AK Parti Bursa Milletvekili Ahmet Kılıç, kültür ve turizmin kendileri için yalnızca ekonomik bir faaliyet alanı olmadığını, tarihe, milli kimliğe ve medeniyet birikimine sahip çıkmanın en önemli yollarından biri olduğunu dile getirdi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde tarihi eserlerin korunmasından müzeciliğe, arkeolojik kazılardan kültür varlıklarının yurt dışından geri getirilmesine kadar birçok alanda önemli işler yapıldığını belirten Kılıç, "Bakanlığımız ülkemize ait eserlerin ait oldukları yere, Türkiye'ye geri getirilmesi için yoğun çaba göstermektedir. Konunun hukuki, diplomatik ve siyasi yönlerini dikkatle takip etmektedir. Bu noktada 2002'den 2026 yılına kadar yurt dışına kaçırılmış 13 bin 574 kültür varlığımızı ülkemize geri getirmiş bulunuyoruz." dedi.

Turizmin Türkiye'nin ekonomik gücüne, istihdamına, döviz gelirlerine ve uluslararası tanıtımına katkı sağlayan stratejik sektörlerinden biri olduğuna dikkati çeken Kılıç, şöyle konuştu:

"Üzerinde durmamız gereken konu yalnızca kaç ziyaretçi ağırladığımız değildir, Türkiye'nin turizmden elde ettiği değeri artırmak, ziyaretçilerin ülkemizde daha uzun süre kalmasını sağlamak, kişi başına harcamayı yükseltmek ve turizm gelirini ülkemizin farklı bölgelerine yaymaktır. Bunun için turizmi birkaç şehre, birkaç aya ve birkaç ürün grubuna bağlı bırakmadık. Deniz turizminin yanında kültür, gastronomi, sağlık, inanç, doğa, kış ve kongre turizmini de geliştirdik çünkü Türkiye'nin potansiyeli yalnızca yaz aylarıyla sınırlanmayacak kadar büyüktür."

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda milletvekilleri, Kültür ve Turizm Bakanlığının 2027 yılı bütçesi üzerinde görüşlerini dile getirdi.

CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay, Bakanlığın bütçesinde turizmin geliştirilmesine ayrılan payın geçen yıla göre yüzde 13,6 artmasının "çok düşük bir artış olduğunu" söyledi.

Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı'nın turizm faaliyetleri için "rahat harcama yapılan bir kurum" olduğunu anlatan Akay, "Örneğin pazarlama giderleri 2025 yılı için 9,7 milyar lira. Reklam tanıtım giderleri kamu ihale mevzuatının dışında rahatlıkla yapılabiliyor. Bir de üstüne Sayıştay denetiminin tablolar üzerinde olduğu dikkate alındığı zaman burada keyfî harcamalar söz konusu, rahat harcamalar söz konusu. O zaman ne gerekiyor? TGA'yla ilgili gelir gider durumunun ayrıntılı olarak açıklanması gerekiyor." dedi.

Kültürel yaşama erişimde ciddi eşitsizlikler bulunduğunu savunan Akay, şöyle konuştu:

"Yoksulluktan dolayı insanlar yeme içmesini, kirasını, faturalarını ödemeye çalıştığından dolayı nüfusun yüzde 85,3'ü sinemaya gitmemiş mesela, yüzde 93'ü canlı gösterilere maalesef katılmamış. Bununla ilgili de genel olarak, sadece sizin Bakanlığınızın değil ama iktidarın bir oturup düşünmesi, bu sorunun nasıl ortadan kalkacağının tespit edilmesi gerekiyor."

DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Adalet Kaya, Kültür ve Turizm Bakanlığı bütçesinin yüzde 34,3'ünün cari transferlere, yüzde 26'sının ise turizm yatırımlarına ayrılırken kültürel üretim ve sanatsal faaliyetlere ise yalnızca yüzde 4,1 pay ayrılmasının doğru olmadığını kaydetti.

Bağımsız sanatsal üretimin "sansürlendiğini ve baskılandığını" iddia eden Kaya, şu ifadeleri kullandı:

"Anadolu ve Mezopotamya kültürüne kendi çok dilli mirasına ve özgür sanatçısına kaynak ayırmayan dar bir anlayış ülke için bir stratejik yumuşak gücü kendi eliyle zayıflatıyor. Kamusal kültür yerine sermayeyi, kültürel çeşitlilik yerine ne yazık ki tekçi anlayışı, yerel değerler yerine rant odaklı turizmi büyüten bir bütçeyle ancak bu kadar oluyor."

Kaya, turizm işçilerine yeterince destek verilmediğini savunarak, "Mevsimlik turizm emekçileri yüksek kiralarla, sağlıksız lojmanlarla, uzun çalışma saatleri ve güvencesizlikle karşı karşıya." dedi.

İYİ Parti Samsun Milletvekili Erhan Usta, Samsun'un özellikle turizm açısından çok ciddi potansiyel barındırdığını, bu konuda çevresindeki illere kıyasla çok geride kaldığını söyledi.

Samsun'un Milli Mücadele şehri özelliğinin ön plana çıkarılmasını isteyen Usta, "Bütün ilçelerinin her birinde ayrı güzellik var. İnsanlara hoş vakit geçirebilecek veya tarihini öğretecek, rahatlatacak unsurlar var ama buna rağmen biz Samsun'a maalesef turist çekemiyoruz. Böyle bir gayret var mı, onu da bilmiyorum işin doğrusu." diye konuştu.

Samsun'un turizm hikayesinin tanıtılması gerektiğini anlatan Usta, şunları kaydetti:

"Kurtuluş Mücadelesi, Milli Mücadele'nin başladığı yer. Türkiye Cumhuriyeti devletinin kuruluş hikayesi bu bölgede yazılıyor. Atatürk Samsun'a çıkıyor, 4 gün civarında Samsun'da kalıyor ama 18 gün Havza'da kalıyor. Bakanlık olarak Havza'da Atatürk'ü anlatan bize siz ne yaptınız mesela? Hiçbir şey yok."

Pek çok insanın haftalık tatil ihtiyacını karşılayamadığını anlatan Usta, "Bunları görmek lazım. Biraz turizm politikalarımızın, kültür politikalarımızın buna göre çeşitlendirilmesi, değiştirilmesi lazım. Kaynak ihtiyacı varsa bunları ifade etmeniz lazım." dedi.

- "Televizyon ekranlarında şiddet devam ediyor"

Yeni Parti Manisa Milletvekili Ahmet Vehbi Bakırlıoğlu, Kültür Yolu Festivali'nin maliyetinin çok yüksek olduğunu savunarak, festivale bu yıl harcanan, gelecek yıl da harcanacak rakamın kendileriyle paylaşılmasını istedi.

"Turizm Data Bankın verilerine göre turizm sektöründe ücretli çalışan sayısı 2026 yılının ilk 8 ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 4,1 oranında azalmış. En büyük azalma konaklamada söz konusu. Yüzde 18'lik bir azalma var. Bunun sebebi nedir?" diyen Bakırlıoğlu, bunun nedeninin kapanan otel sayısı ile alakası olup olmadığını sordu.

RTÜK'e eleştiriler yönelten Bakırlıoğlu, "Gündüz programlarındaki o toplumu yozlaştıran programlar, o çarpık ilişkilerin yayınlandığı programlar halen devam ediyor. Televizyon ekranlarında şiddet devam ediyor." dedi.

2025 Sayıştay Denetim Raporu'na göre Kültür ve Turizm Bakanlığının yıllık denetim takvimini oluşturmadığını ve bazı tesisleri 5 yıldır yerinde denetlemediğini iddia eden Bakırlıoğlu, "Bu rapora göre, Bakanlık tesisler için yıllık rutin denetim takvimi hazırlamadı. Denetimleri ağırlıklı olarak yeni belge başvuruları ve şikayetler üzerine yürüttü. Bakanlık, ayrıca, belgeli tesislerde son 5 yıl içinde hiç yerinde denetim yapmadı." ifadelerini kullandı.

MHP Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili İsmail Faruk Aksu, Türkiye'nin kültürel faaliyetleri öne çıkan, turizm açısından küresel pazarda dünyanın en çok tercih edilen ülkeleri arasında yer aldığını söyledi.

Türkiye'nin uluslararası turizmde lider bir aktör konumunda bulunduğunu anlatan Aksu, şöyle konuştu:

"Kültürel mirasımızı geleceğe taşırken turizm gelirlerindeki payımızı artırmak için istihdama güç katacak ve ülkemizin kalkınma hedeflerine ulaşmasında öncü bir rol oynayacak şekilde bunların tanıtılması ve daha çok kişiye ulaştırılması gerekmektedir. Bize göre Türkiye, kültür ekonomisinde küresel çekim merkezi olma potansiyeline sahiptir. Bu doğrultuda katma değeri yüksek kültür turizmine yapılacak yatırımlar desteklenmeli ve daha fazla özel sektör katkısı sağlanmalıdır."

"Şiddeti özendiren, ahlaki değerleri tahrip eden, çocukları bağımlılığa, kumara, çeteleşmeye, cinsiyetsizliğe, sapkın akımlara teşvik eden dizi, film, oyun gibi yapımların tahrip edici etkisini azaltmak için RTÜK tarafından denetlenip sonradan ceza vermek yerine ilgili tüm kurumlarla eş güdüm içinde önleyiciliğe odaklı bir sistem inşa edilmelidir." ifadelerini kullanan Aksu, "Terörsüz Türkiye" sayesinde bir zamanlar terörle anılan bölgelerin turizmle buluşturulmasının bölgesel kalkınma hedeflerine ulaştırılmasına da katkı sağlayacağının altını çizdi.

- "Türkiye 65 milyar doların üzerinde turizm gelirine ulaşmıştır"

AK Parti İzmir Milletvekili Yaşar Kırkpınar, 2027 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanun Teklifi'nin makroekonomik istikrarı tahkim eden, ülkenin küresel rekabet gücünü de zirveye taşıyan bir dayanıklılık, refah ve dönüşüm bütçesi olduğunu ifade etti.

Türkiye ekonomisinde Kültür ve Turizm Bakanlığının faaliyetlerinin payının önemine işaret eden Kırkpınar, "Turizm sektörü sadece bir ekonomik faaliyet değildir. Ülkemizin cari dengesini fonlayan, döviz rezervlerimizi tahkim eden ve istihdamı oluşturan en dinamik güçlerimizden birisidir. Bakanlığımızın 2027 yılı için önerilen 95 milyar 153 milyon lira tutarındaki bütçe teklifi bir önceki yıla göre yüzde 35,9'luk güçlü bir ödenek artışını ifade etmekte ve bu stratejik yürüyüşe verilen sarsılmaz desteği de gözler önüne sermektedir." dedi.

AK Parti Adıyaman Milletvekili Resul Kurt, kültür ve turizm alanındaki her yatırımın ülkenin ekonomisine, milletin hafızasına, gençlerin geleceğine katkı sunduğunu belirtti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan liderliğinde Türkiye'nin, kültür ve turizm alanında güçlü bir birikim oluşturduğunu belirten Kurt, şöyle konuştu:

"Türkiye 2025 yılında 64 milyon ziyaretçiye, 65 milyar doların üzerinde bir turizm gelirine ulaşmıştır. 2026 yılının ilk altı ayında 25,8 milyar dolar turizm geliri elde edilmiş, ziyaretçi başına gecelik gelir 109 dolara yükselmiştir. Kültür, inanç, gastronomi ve sağlık turizmini geliştiren çalışmalar Anadolu şehirlerinin sahip olduğu imkanları daha görünür hale getirmektedir."

Yeni Yol Partisi Adana Milletvekili Sadullah Kısacık, Adana'nın Akdeniz'e 160 kilometre kıyısı bulunduğunu, bu kıyılarda 4 ve 5 yıldızlı otel olmadığını belirtti. Bu sorunun çözülmesi gerektiğini anlatan Kısacık, şunları kaydetti:

"Biz hep Antalya'ya mı sığacağız? Siz buralara niye sahip çıkmıyorsunuz Sayın Bakanım, niye sahip çıkmıyorsunuz? Yarın 'gelen turist sayısını iki katına çıkaralım' desek Antalya, Alanya yetmeyecek. Niye Mersin'e, Adana'ya... Mersin de bitmiş zaten, Mersin'de de dip dibe siteler ama Karataş, Yumurtalık, Ceyhan'da bakir bir alan var."

Adana'da denize sıfır mesafede bir antik tiyatro keşfedildiğini anımsatan Kısacık, "Çok güzel yeri, oraya nefes aldırır, şehrin turizmini bu anlamda geliştirir. Master planlar var ama master planlar sadece kağıt üzerinde kalıyor." dedi.

Komisyonda Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, milletvekillerinin soru ve eleştirilerini yanıtlıyor.